Εικαστικά | Εκθέσεις

Γνωστά και άγνωστα σχέδια της ζωγραφικής πορείας του Νίκου Χουλιαρά 21 Σεπτεμβρίου 2018

Στην Πινακοθήκη Γκίκα.

Έκθεση αφιερωμένη στα σχέδια του Έλληνα καλλιτέχνη, Νίκου Χουλιαρά, εγκαινιάζει την Τρίτη 18 Σεπτεμβρίου το Μουσείο Μπενάκη / Πινακοθήκη Γκίκα υπό τον τίτλο «Στη νύχτα του χαρτιού: Γνωστά και άγνωστα σχέδια του Νίκου Χουλιαρά» σε επιμέλεια της ιστορικού τέχνης Ελισάβετ Πλέσσα.

Αφορμή για την έκθεση στάθηκε η πρόσφατη ανακάλυψη άγνωστων σχεδίων στη συλλογή του εκλιπόντα καλλιτέχνη, τα οποία χρονολογούνται από τα χρόνια του στην ΑΣΚΤ μέχρι τις τελευταίες δημιουργικές του στιγμές. Στο πλαίσιο της ανάδειξης της σημασίας του σχεδίου στο έργο του Νίκου Χουλιαρά, συμπεριλαμβάνονται επίσης σχέδια από μερικές ενότητες-σταθμούς στην εκθεσιακή και εκδοτική ιστορία της ζωγραφικής του πορείας.

Το σχέδιο πρόσφερε στον Νίκο Χουλιαρά (1940-2015) την αυτονομία που πάντα επιδίωκε στη ζωή και στο έργο του, γιατί τον απελευθέρωνε από τους περιορισμούς ενός συγκεκριμένου τόπου και χρόνου της ζωγραφικής πράξης. Τα σχέδια του Χουλιαρά δεν είναι ποτέ σπουδές για μεγαλύτερα έργα, παρά αποτελούν αυτόνομες δημιουργίες και διακατέχονται από τις ίδιες εμμονές με τα ζωγραφικά έργα του: η μνήμη των τοπίων και οι τόποι της μνήμης, οι λέξεις και η γραφή, η βία και η τρυφερότητα του έρωτα, το ερημικό ζώο, η σκιά και η νύχτα, η εικόνα του εαυτού εικονίζονται ολοένα στο χαρτί του.

Αρχικά αφαιρετικά, όπως και τα ζωγραφικά έργα του, τα σχέδια μετέπειτα κατακλύζονται από την ανθρώπινη παρουσία, που εμφανίζεται άλλοτε πιο γραμμική κι άλλοτε πιο περίτεχνη. Τα σχέδια του Νίκου Χουλιαρά κατά τις δεκαετίες του 1960 και του 1970, που κυριαρχούν στην παρούσα έκθεση, συχνά αποτελούν ένα είδος προσωπικού ημερολογίου όπου αποτυπώνονται, συχνά με χιούμορ και με αυτοσαρκασμό, ο φιλικός και καλλιτεχνικός του περίγυρος, η πρώιμη ενασχόλησή του με τη σκηνογραφία και το τραγούδι, τα σπίτια όπου έζησε, η ματιά του στην πολιτικοκοινωνική καθημερινότητα, οι γυναικείες φιγούρες και τα ταξίδια του.

Ο Χουλιαράς εξερεύνησε πολυάριθμες τεχνικές και είδη χαρτιού: από τη σινική μελάνη, τον υαλογράφο, το κολάζ και το μεθοδικό κάψιμο με αναπτήρα, μέχρι το πισσόχαρτο, το χαρτόνι συσκευασίας, τα φύλλα από τυπωμένα ημερολόγια και τη τη συνθετική φόρμα των κόμικς.

Τον αρχιτεκτονικό σχεδιασμό της έκθεσης ανέλαβε ο Σταμάτης Ζάννος. Η έκθεση συνοδεύεται από ομότιτλη έκδοση του Μουσείου Μπενάκη, η οποία περιέχει κείμενα, ανέκδοτο φωτογραφικό υλικό και εικόνες όλων των έργων και σχεδιάστηκε από την Εριφύλη Αράπογλου.

Παράλληλες εκδηλώσεις
Ξεναγήσεις
H επιμελήτρια της έκθεσης, Ελισάβετ Πλέσσα, θα ξεναγήσει τους επισκέπτες ανιχνεύοντας στα σχέδια του Νίκου Χουλιαρά τα μονοπάτια της ζωγραφικής και της ζωής του: Σάββατο 27 Οκτωβρίου 2018, 12.30 και
Σάββατο 3 Νοεμβρίου 2018, 12.30

Η συμμετοχή στις ξεναγήσεις επιβαρύνει το εισιτήριο της έκθεσης (€ 5) κατά € 2.

«Oι ζωγραφισμένοι που με θυμούνται»
Συνομιλίες με φίλους του Νίκου Χουλιαρά
Παρ' ότι ο Νίκος Χουλιαράς ακολούθησε μια απόλυτα αυτόνομη καλλιτεχνική πορεία, εντούτοις περιστοιχιζόταν πάντα από πολλούς και διαφορετικούς κύκλους φίλων, καλλιτεχνών και μη, οι οποίοι μάλιστα συχνά εικονίζονται σε σχέδια που παρουσιάζονται στην τωρινή έκθεση, ειδικά κατά τις δεκαετίες του 1960 και του 1970. Στο πλαίσιο δύο συναντήσεων, τέσσερις παρέες του Νίκου Χουλιαρά θα επιχειρήσουν να φωτίσουν άγνωστες πτυχές από το ενιαίο σύνολο της ζωγραφικής και της ζωής του. 
Συντονισμός: Ελισάβετ Πλέσσα

Είσοδος ελεύθερη
Παρασκευή 5 Οκτωβρίου 2018, 19.00
Α. Γιάννης Μιχαηλίδης, Γιώργος Νικολακόπουλος, Χρήστος Σαμαράς B. Μιχάλης Γκανάς, Παυλίνα Παμπούδη, Μάρθα-Έλλη Χριστοφόγλου
Σάββατο 10 Νοεμβρίου 2018, 19.00
Α.  Δημήτρης και Σουζάνα Αντωνακάκη, Βαρβάρα Μαυρακάκη, Γιώργος Χουλιαράς, Β. Φοίβος Δεληβοριάς, Σωτήρης Κακίσης, Κύριλλος Σαρρής

Λίγια λόγια για το Νίκο Χουλιαρά
Γεννήθηκε στις 15 Οκτωβρίου του 1940 στα Γιάννενα, γιος του Ευάγγελου Χουλιαρά και της Σοφίας Δεσπότη. Ο πατέρας του διατηρούσε εμπορικό κατάστημα με υφάσματα. Είχε δύο μικρότερα αδέλφια, την Ιουλία Χουλιαρά και τον γλύπτη Γιώργο Χουλιαρά.
Μετά την Εμπορική Σχολή των Ιωαννίνων, όπου σπούδασε επίσης καλλιγραφία, πηγαίνει το 1959 σε φροντιστήριο στην Αθήνα για να περάσει στην Α.Σ.Κ.Τ., από όπου αποφοίτησε το 1967. Σπούδασε γλυπτική (με τον Γιάννη Παππά) και σκηνογραφία (με τον Βασίλη Βασιλειάδη). Το 1966 κάνει τις πρώτες του σκηνογραφίες για το Εθνικό Θέατρο και μέχρι το 1970 γράφει μονόπρακτα. Το θέατρο τον οδηγεί στη ζωγραφική. Το 1969 τιμήθηκε με το Α´ Βραβείο Παρθένη και πραγματοποίησε την πρώτη του ατομική έκθεση, στην γκαλερί Astor, στην Αθήνα. Το 1970 έλαβε μέρος στην Μπιενάλε της Αλεξάνδρειας.
Από το 1962 ο Νίκος Χουλιαράς έγραφε και δημοσίευε ποιήματα, πεζά, θεατρικά έργα, καθώς και κείμενα για τη ζωγραφική, που στην πλειονότητά τους εκδόθηκαν από τις εκδόσεις Νεφέλη. To λογοτεχνικό του έργο έχει μεταφραστεί σε πολλές γλώσσες. Σχεδίασε ο ίδιος όλες τις εκδόσεις του για τη ζωγραφική και τη λογοτεχνία του. Δύο βιβλία του τιμήθηκαν στη Λειψία με το βραβείο για το καλύτερα σχεδιασμένο βιβλίο στον κόσμο.
Τα χρόνια 1965-1971 ο Νίκος Χουλιαράς ασχολήθηκε παράλληλα με τη μουσική, ως συνθέτης, στιχουργός και ερμηνευτής των τραγουδιών του και διασκεύασε παραδοσιακούς ηπειρώτικους σκοπούς. Τραγουδούσε σε μπουάτ στην Πλάκα («Ταβάνια», «Απανεμιά», «Χρυσό Κλειδί»), καθώς και στις «Νεφέλες» μαζί με τον Νότη Μαυρουδή, αλλά το 1972 αποφάσισε να αφοσιωθεί στη ζωγραφική.
Το διάστημα 1969-1971 ταξίδεψε στην Ευρώπη επισκεπτόμενος μουσεία και μνημεία.
Το 1976 απέκτησε το σπίτι στην Αντίπαρο, προνομιακό τόπο της ζωής και της ζωγραφικής του.
Παντρεύτηκε τέσσερις φορές (Ιωάννα Ζερβού, Αφροδίτη Κουτσίνα, Γιάννα Μυράτ, Έλλη Κελεμένδρη). Από τον γάμο του το 1973 με την Αφροδίτη Κουτσίνα απέκτησε το 1977 το μοναδικό του παιδί, τη Σοφία.
Πραγματοποίησε μεγάλο αριθμό ατομικών εκθέσεων, οι περισσότερες στην γκαλερί Νέες Μορφές (1976-2006). Έλαβε μέρος σε ομαδικές εκθέσεις στην Ελλάδα και στο εξωτερικό. 
Πέθανε στην Αθήνα, στις 20 Ιουλίου του 2015

Μουσείο Μπενάκη (Κτήριο οδού Πειραιώς)
Ωράριο λειτουργίας έκθεσης: Τετάρτη, Πέμπτη, Παρασκευή Σάββατο: 10:00-18:00
Η έκθεση θα διαρκέσει έως τις 24 Νοεμβρίου 2018.

 

Tospirto Team

Info

18 Σεπτεμβρίου 2018
ΜΟΥΣΕΙΟ ΜΠΕΝΑΚΗ - ΟΔΟΥ ΠΕΙΡΑΙΩΣ, Πειραιώς 138 & Ανδρονίκου, Γκάζι
Τηλ.: 210-3453111
Η έκθεση θα διαρκέσει έως τις 24 Νοεμβρίου 2018. Ωράριο λειτουργίας έκθεσης: Τετάρτη, Πέμπτη, Παρασκευή Σάββατο: 10:00-18:00

Περισσότερα "Εκθέσεις"
ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ "ΕΚΘΕΣΕΙΣ" Main_slider Από την απαγορευμένη πόλη του Πεκίνου στο Μουσείο Ακρόπολης 154 εκθέματα φωτίζουν τον ιδιαίτερο προσωπικό χώρο του Αυτοκράτορα. Main_''leonardo_da_vinci''_photo_1 Ο κόσμος του Λεονάρντο ντα Βίντσι παίρνει σάρκα κι οστά στην Αθήνα Τρεις μεγάλες εκθέσεις για τη ζωή και το έργο του Λεονάρντο Nτα Βίντσι ενώνονται για πρώτη φορά, δημιουργώντας μία έκθεση – σταθμό. Main_pasieka_simon__pulp__2008__mixed_media_on_canvas__180x300cm «Αισθήσεων πράξεις» στους νέους ορίζοντες του Μουσείου Φρυσίρα Οι σύγχρονες εικόνες της έκθεσης, προκαλούν τον θεατή να ανακαλύψει κρυμμένες πτυχές της πραγματικότητας, γεμάτες συναισθήματα. Main_van_gogh_3 Οι πίνακες του Van Gogh «ζωντανεύουν» στη Θεσσαλονίκη Από τις 23 Νοεμβρίου 2018 μέχρι τις 20 Ιανουαρίου 2019 στο χώρο της ΔΕΘ. Main_slider «Κούρος…εκ του φυσικού» της Αλεξάνδρας Μιχάλη Εμβληματικοί αρχαϊκοί κούροι παρατίθενται δίπλα σε νέους της εποχής μας.
#load_content_with_ajax