Κινηματογράφος | Ταινίες

Ο Εμποράκος , 2016 (Forushande)

Αξιολόγηση

Id

Σκηνοθεσία
Ασγκάρ Φαραντί
Σενάριο
Ασγκάρ Φαραντί
Πρωταγωνιστούν
Σαχάμπ Χοσεϊνί, Ταρανέ Αλιντουστί, Μπαμπάκ Καρίμι, Μίνα Σαντάτι, Φαρίντ Σαϊτζαντιχοσεϊνί, Σιρίν Αγκακάσι
Διάρκεια
125
Χώρα
Γαλλία, Ιράν
Είδος
Δράμα
Πρεμιέρα
12 Ιανουαρίου 2017

Ένα ζευγάρι ιρανών ηθοποιών υφίσταται κάτι τραυματικό μέσα στο διαμέρισμά του, οδηγώντας σε μια ιστορία εκδίκησης, την οποία ο Φαραντί αφηγείται με τον γνωστό καθηλωτικό, αλλά κι εντελώς ανθρώπινο τρόπο.

Σπουδαίος σκηνοθέτης (και σεναριογράφος) ο Ιρανός. Στην νέα του ταινία –μετά το γαλλικό «διάλειμμα» με το «Παρελθόν» – ο Φαραντί επιστρέφει στην γενέθλια Τεχεράνη και στις λεπτές αποχρώσεις που σκιαγραφούν απτούς, ρεαλιστικούς χαρακτήρες καθημερινών ανθρώπων, αλλά και τη διαστρωμάτωση της ιρανικής κοινωνίας. Ο Εμάντ (Χοσεϊνί, βραβείο ερμηνείας στις Κάννες) και η γυναίκα του, Ράνα (Αλιντουστί) είναι δυο κουλτουριάρηδες ηθοποιοί του θεάτρου που ετοιμάζονται για το ανέβασμα του «Θανάτου του εμποράκου» του Άρθουρ Μίλερ. Το κλασικό θεατρικό του μεγάλου Αμερικανού, εκτός του ότι φιγουράρει τμηματικά στον τίτλο της ταινίας, μπαινοβγαίνει στη δράση μέσα από την ιρανική παράσταση –στην οποία, οι γυναίκες παίζουν με καλυμμένο κεφάλι, και το ημίγυμνο κάποιων σκηνών, φυσικά… παρακάμπτεται. Στο ξεκίνημα της ταινίας, το ζευγάρι αναγκάζεται να εγκαταλείψει κακήν-κακώς το ευρύχωρο μοντέρνο διαμέρισμά του, καθώς η πολυκατοικία τους αρχίζει να παρουσιάζει ρωγμές εξαιτίας της εκσκαφής στο διπλανό οικόπεδο (η φρενήρης, άναρχη ανοικοδόμηση της Τεχεράνης σε όλο της το μεγαλείο). Μέσω ενός συνάδελφου ηθοποιού (Καρίμι), το ζευγάρι εγκαθίσταται σε μικρό διαμέρισμα, στο οποίο έμενε μέχρι πριν από πολύ λίγο μια γυναίκα με μικρό παιδί, όπως μαρτυρούν κάτι παιδικές ζωγραφιές στον τοίχο. Εκείνο που ο συνάδελφος παραλείπει να τους πει, είναι ότι η προηγούμενη νοικάρισσα ήταν προφανώς πόρνη (η λέξη δεν ξεστομίζεται ποτέ) κι έφυγε λόγω διαμαρτυρίας των γειτόνων. Ένα βράδυ, που η Ράνα κάνει ντους μόνη στο σπίτι, δέχεται επίθεση από κάποιον άντρα. Κι αν και ποτέ δεν αναφέρεται ξεκάθαρα, πιθανότατα βιάζεται από τον εισβολέα. Το ζευγάρι αποφασίζει να μην πάει στην αστυνομία (η γραφειοκρατία, η ντροπή…), η δε παθούσα θέλει απλώς να πάνε παρακάτω (ούτε αντικαταστάτρια για την παράσταση δεν επιθυμεί). Ο Εμάντ, όμως, παίρνει την υπόθεση κατάκαρδα. Όχι τόσο για το κακό που βρήκε την γυναίκα του, όσο για το πλήγμα που υπέστη η τιμή του.

Η αναζήτηση του ενόχου-εισβολέα από τον Εμάντ, με φόντο την χαοτική κίνηση στους δρόμους της Βαγδάτης, σηματοδοτούν την έναρξη του δεύτερου και πιο δυνατού μέρους της ταινίας. Με τις σκηνές από την παράσταση του «Εμποράκου» να επανέρχονται (λειτουργικότατα) κάθε τόσο, ο Φαραντί ακολουθεί τον… ιρανό εμποράκο-ηθοποιό προς την καθηλωτική κορύφωση του φινάλε μέσα στο άδειο παλιό διαμέρισμα του ζευγαριού με συμπρωταγωνιστή έναν νεοεισερχόμενο χαρακτήρα, που υποδύεται εξαιρετικά ο Σαϊτζαντιχοσεϊνί. Με καταπληκτικό σκηνοθετικό ρυθμό, που σε αναγκάζει να σκύψεις με ενδιαφέρον σε κάθε αμελητέα πτυχή της ζωής των ηρώων (εξαιρετικές οι σκηνές στο γυμνάσιο, όπου διδάσκει ο Εμάντ, ας πούμε), ο Φαραντί παραδίδει ένα πυκνό μα τρομερά εύληπτο σχόλιο πάνω στην χαμένη τιμή, τις εμμονές, τις δυναμικές του ζευγαριού, αλλά και της ευρύτερης οικογένειας –είτε πρόκειται για μια κυριολεκτική οικογένεια, είτε για την μεταφορική των θεατρίνων. Ωραίο σινεμά.

Τατιάνα Καποδίστρια

Φωτογραφίες