Κινηματογράφος | Ταινίες

Στέφαν Τσβάιχ | Αποχαιρετισμός Στην Ευρώπη , 2016 (Vor der Morgenröte)

Αξιολόγηση

Id

Σκηνοθεσία
Μαρία Σράντερ
Σενάριο
Μαρία Σράντερ, Γιάν Σόμπουργκ
Πρωταγωνιστούν
Γιόσεφ Χάντερ, Μπάρμπαρα Σουκόβα, Έννε Σβάρτς, Τσάρλι Χίμπνερ, Χάρβι Φρίντμαν, Ιβάν Σβέντοφ, Κριστίνα ντο Ρέγο
Διάρκεια
106
Χώρα
Αυστρία
Είδος
Βιογραφικό δράμα
Πρεμιέρα
18 Μαΐου 2017

Τα τελευταία χρόνια ζωής του Στέφαν Τσβάιχ στη Λατινική Αμερική και η αυτοκτονία του, δοσμένα με τρόπο υπερλεπτομερή, ακαδημαϊκό και μάλλον στεγνό, παρά τις ωραίες εικόνες και τον καλό πρωταγωνιστή.

Όσοι δεν πολυξέρουν τι εστί Στέφαν Τσβάιχ, καλό είναι να ρίξουν ένα γκουγκλάρισμα πριν δούνε τούτη την δουλεμένη μα άνυδρη, και ολίγον ανιαρή σινεβιογραφία για τον κορυφαίο Αυστριακό λογοτέχνη και ειρηνιστή. Διότι η Σράντερ και ο συν-σεναριογράφος της ξεκινούν την αφήγηση απευθείας από το 1940, όταν ο Αυστριακο-Εβραίος Τσβάιχ φτάνει στη Βραζιλία (μετά από έξι χρόνια αυτοεξορίας σε Λονδίνο, Μπαθ και Νέα Υόρκη, για τα οποία παρέχονται μόνο θραυσματικές πληροφορίες). Δυστυχώς, η υπέροχη εναρκτήρια σεκάνς –με την τελετουργική προετοιμασία ενός επίσημου γεύματος προς τιμήν του Τσβάιχ (Χάντερ, πολύ καλός) από τον Βραζιλιάνο ΥΠΕΞ, και την κάμερα του Βόλφγκανγκ Τάλερ να καταγράφει από μέση απόσταση το εθιμοτυπικό μιας κάποιας μεγαλοαστικής ρηχότητας, που σίγουρα δεν εξέφραζε τον (ευγενέστατο) συγγραφέα-μουσαφίρη– δεν σιγοντάρεται από τη συνέχεια. Παρακολουθούμε πέντε κάπως ασύνδετα «κεφάλαια», με τον Τσβάιχ να συμμετέχει ως τιμώμενο πρόσωπο στο (ανοιχτά αντιναζιστικό) συνέδριο της διεθνούς λογοτεχνικής οργάνωσης ΡΕΝ στο Μπουένος Άιρες το 1936, ή με διάφορες καθημερινές συζητήσεις, μετακινήσεις και δραστηριότητες του συγγραφέα, της δεύτερης γυναίκας του (Σβαρτς), και φιλικών τους προσώπων, καθώς ο Β’ Παγκόσμιος μαίνεται και ο Τσβάιχ οδηγείται τελικά στην αυτοκτονία αποκαρδιωμένος από το παρόν και το μέλλον της Ευρώπης.

 

Μέσα από όλο αυτό το λεπτομερές πηγαινέλα σε διάφορα (συχνά εντελώς χαζευτικά) βραζιλιάνικα location αναδύεται, βέβαια, η αίσθηση ξεριζωμού ενός εξαιρετικά νηφάλιου και ανεξίκακου ανθρώπου που εξαναγκάστηκε σε αυτοεξορία εξαιτίας της χιτλερικής προέλασης. Όμως λείπει μια κορύφωση, ένα κινηματογραφικό κατιτίς που θα φώτιζε κάτι άλλο από όσα σκιαγραφούνται, σαφώς καλύτερα, σε μια έντυπη βιογραφία ή στα ίδια τα γραπτά του Τσβάιχ. Αν υπάρχει κάτι ενδιαφέρον στο φιλμ –εκτός από τις ερμηνείες του Χάντερ και της Σούκοβα, ως πρώτη σύζυγος του Τσβάιχ– είναι οι ηθελημένοι ή μη παραλληλισμοί με τη σημερινή κατάσταση της Ευρώπης, που αγωνιά για το μέλλον της, το προσφυγικό, ή την άνοδο του φασιστικού λαϊκισμού.

Τατιάνα Καποδίστρια

Φωτογραφίες