Φωτογραφία | Νέα

Πώς ζωγραφίζει το «σπίτι» ένα παιδί πολέμου; 20 Απριλίου 2017

Μία από τις πιο διάσημες φωτογραφίες πολέμου όλων των εποχών ξετυλίγει το μυστήριό της μετά από 70 χρόνια.

Η φωτογραφία που τράβηξε ο Ντέιβιντ Τσιμ Σέιμουρ στη Βαρσοβία το 1948, ένας από τους ιδρυτές της Magnum Photos, εξελίχθηκε σε μία από τις πιο δυνατές φωτογραφίες πολέμου και ταξίδεψε σ’ όλον τον κόσμο. Κυκλοφόρησε σε χιλιάδες αντίτυπα, όταν δημοσιεύτηκε για πρώτη φορά στο περιοδικό LIFE, ενώ παρουσιάστηκε σε διάσημες εκθέσεις σ’ όλον τον κόσμο κατά του πολέμου.

Το μήνυμα της φωτογραφίας είναι σαφές. Όταν ζητήθηκε από τη μικρή Τερέσκα να ζωγραφίσει το «σπίτι» της, αντί για το χαρακτηριστικό σκίτσο που σχεδιάζουν όλα τα παιδιά της ηλικίας της, εκείνη έκανε αυτές τις ασυνάρτητες γραμμές. Η ζωγραφιά σε συνδυασμό με το βλέμμα της, μαρτυρούν όλη τη φρίκη που είχε ζήσει η μικρή Τερέσκα στα χρόνια του πολέμου και στάθηκε μάλιστα ο λόγος που η φωτογραφία αυτή, έγινε το σήμα κατατεθέν του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου και των επιπτώσεων που είχε στον ψυχισμό των παιδιών.

Για πολλά χρόνια, λοιπόν, έψαχναν την ταυτότητα του μικρού αυτού κοριτσιού, η οποία παρέμεινε άγνωστη για 70 περίπου χρόνια. Ο διευθυντής του Ιδρύματος Τερέσκα, Γκρέγκορ Ζίμπενκοτεν ξεκίνησε έρευνα προκειμένου να λυθεί το μυστήριο της ταυτότητας του κοριτσιού. Και μαζί με την ομάδα του κατάφεραν τελικά να την εντοπίσουν.

Ακολουθώντας τα βήματα που έκανε ο φωτογράφος της, ο Ντέιβιντ Τσιμ Σέιμουρ τόσα χρόνια πριν, η έρευνα τους οδήγησε πίσω στη Βαρσοβία. Το σχολείο της Τερέσκα εντοπίστηκε τελικά μέσα από τα πλάνα μίας ταινίας μικρού μήκους, που γυρίστηκε το 1948. Στη λίστα των μαθητριών εκείνης της χρονιάς υπήρχαν τρεις «Τερέσκα». Αφού συνάντησαν τις δύο πρώτες από κοντά, τελικά δεν βρήκαν την ίδια, αλλά τα δύο αδέλφια της Τερέσκα, οι οποίοι τους διηγήθηκαν την ιστορία της ζωής του κοριτσιού που απεικονίζεται στην φωτογραφία.

Η Τερέσκα Αντβεντόβσκα, όπως ήταν ολόκληρο το όνομα της, προερχόταν από μία καθολική οικογένεια. Ο πατέρας της ήταν ακτιβιστής και στη διάρκεια της εξέγερσης στη Βαρσοβία συνελήφθη και υπεβλήθη σε βασανιστήρια από την Γκεστάπο.

Η μητέρα της Τερέσκα, η Φρανσίσζκα, έμεινε μόνη να φροντίζει τα παιδιά κάνοντας ό,τι καλύτερο μπορούσε. Το σπίτι της Τερέσκα καταστράφηκε από τους γερμανικούς βομβαρδισμούς στη Βαρσοβία, όπου και το μικρό κορίτσι χτυπήθηκε στο κεφάλι και υπέστη ελαφριά εγκεφαλική βλάβη. Σε ηλικία μόλις 4 ετών, εκείνη και η 14χρονη αδελφή της, περπάτησαν 40 μίλια για να σωθούν. Αυτό επιβάρυνε τη σωματική και ψυχική κατάστασή της Τερέσκα, με αποτέλεσμα το σχολικό έτος 1954-1955, η Τερέσκα να σταλεί σε ψυχιατρικό άσυλο στη Σβιεσιέ, έξω από τη Βαρσοβία.

Η μικρή Τερέσκα αγαπούσε ως παιδί τη ζωγραφική, αλλά όταν έγινε έφηβη εθίστηκε στο τσιγάρο και το αλκοόλ, αποκτώντας βίαιη συμπεριφορά προς το μικρό αδελφό της. Έζησε από τα μέσα της δεκαετίας του '60 μέχρι το τέλος τη ζωή της στο κέντρο ψυχικού ασύλου Τουόρκι. Αυτός είναι και ο πικρός επίλογος του μυστηρίου που κάλυπτε επί 70 χρόνια την ταυτότητα και την πορεία της μικρής Τερέσκα, ενός από τα πολλά παιδιά-θύματα του πολέμου και των ψυχικών καταστροφών που επιφέρει.
 

Γιώτα Αργυροπούλου

Περισσότερα "Νέα"
ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ "ΝΕΑ" Main_1200px-david_rubinger__photojournalist «Έφυγε» από τη ζωή ο γηραιότερος φωτογράφος του περιοδικού Time Ο βετεράνος Νταβίντ Ρούμπινγκερ «έφυγε» σε ηλικία 92 χρόνων. Main_4200 Πειράζοντας τα χρώματα της ανθρώπινης δυστυχίας Η βίντεο-εγκατάσταση του Richard Mosse αποδίδει την προσφυγική κρίση σε ασπρόμαυρους, απόκοσμους τόνους. Main_ebfc125ef1b775b2367c7bb3418bac554a59aea5 Φτιάξε το δικό σου φωτογραφικό πρότζεκτ Το Εργαστήριο Καλλιτεχνικής Φωτογραφίας της Μαριλένας Σταφυλίδου καθοδηγεί φωτογράφους σε ένα σεμινάριο. Main_bruno_ganz_1__%c2%a9nelly_tragousti Φωτογραφίζοντας τη «Σκόνη του χρόνου» Έκθεση της Νέλλης Τραγούστη με θέμα τα γυρίσματα της τελευταίας ολοκληρωμένης ταινίας του Θόδωρου Αγγελόπουλου, στο Βερολίνο. Main_slider Ένας μαγικός κόσμος κάτω από το νερό Μέσα στο βυθό ο φωτογράφος Νίκος Νικολάου σκηνοθετεί με το φακό του τους δικούς του, υποβρύχιους κόσμους.
#load_content_with_ajax