Θέατρο | Είδα...

Είδα: Το «Αποτυχημένες απόπειρες αιώρησης στο εργαστήριό μου» σε σκηνοθεσία Δ. Κουρτάκη 01 Ιουνίου 2018

Ο καλύτερος θεατρικός επίλογος για το φετινό φεστιβάλ Αθηνών.

Η παρακάτω κριτική γράφτηκε στις 21 Ιουλίου 2017, την πρώτη χρονιά παρουσίασης της παράστασης.

Οι «Αποτυχημένες απόπειρες αιώρησης στο εργαστήριό μου» ήταν ίσως ο καλύτερος θεατρικός επίλογος για το φετινό φεστιβάλ Αθηνών. Διατρέχοντας το πεζογραφικό έργο του κορυφαίου Ιρλανδού δραματουργού,Σάμιουελ Μπέκετ, ο Δημήτρης Κουρτάκης δημιούργησε μια ξεχωριστή multimedia παράσταση μ’ ένα επιτελείο σημαντικών διεθνών συνεργατών και τον Άρη Σερβετάλη στον πρωταγωνιστικό ρόλο.

Μέσα στο εκμαγείο του εσωτερικού ενός επιβλητικού διώροφου κτίσματος που είχε καταλάβει κυριολεκτικά την αίθουσα της Πειραιώς 260, με τους θεατές για άλλη μια φορά καθισμένους εκατέρωθεν (φέτος αυτό το είδαμε άλλες δύο φορές, στη «Σφαγή των Παρισίων» και πιο έντονα στο «Γεφύρι του Δρίνου»), ένας περφόρμερ, κλεισμένος στο εργαστήριό του, αποχωρισμένος από τον κόσμο, χρησιμοποιεί το σώμα του ως υλικό και πεδίο για πείραμα, μέχρι την οριστική διάλυση του Εαυτού και την εξάντληση των λέξεων. Μέσα σ΄ αυτόν το χώρο προσπαθεί, διαρκώς και μάταια, να “κατοικήσει” κινηματογραφώντας σαν άλλος Κραπ, τον εαυτό του. «Αιωρείται» σε μια αέναη προσπάθεια να αναγνωρίσει το ίδιο του το «είναι». Μένει μετέωρος μέσα σε μία κενότητα αναζητώντας διαρκώς κάτι αθέατο, κάτι που υπάρχει μέσα του. Μοναδική του συντροφιά κάποιες στιγμές οι λέξεις. Ένας εσωτερικός μονόλογος  από χαρακτηριστικά σπαράγματα της πεζογραφίας του Μπέκετ που «αντηχεί» εκκωφαντικά μέσα από τη δεσπόζουσα ρωγμή του κτιρίου. Μία ρευστή ρωγμή που το διατρέχει από τα θεμέλια μέχρι την οροφή και που μέσα της ο ήρωας βυθίζεται διαρκώς και χάνεται.

Ο Δημήτρης Κουρτάκης εμπνεύστηκε και δημιούργησε μία παράσταση πρωτόγνωρη και καθ’όλα άρτια, βασισμένος στη στιβαρή δραματουργία που έκανε μαζί με την Ελένη Παπάζογλου και την Αναστασία Τζέλλου, με τα ατμοσφαιρικά και απόλυτα καθοριστικά βίντεο του συνεργάτη του Ζυλιέν Γκοσλέν, Jérémie Bernaert, που προβάλλονταν στους τοίχους του κτιρίου και που γυρίζονταν εκείνη την ώρα από τον ίδιο με μια κάμερα χειρός, με τους φωτισμούς του συνεργάτη του Ρόμπερτ Ουίλσον, Σκοτ Μπόλμαν, που «έπαιξε» εντυπωσιακά με το φως και το σκοτάδι, αλλά και την εύστοχα εναρμονισμένη μουσική του Δημήτρη Καμαρωτού.
Ο Κουρτάκης εγκιβώτισε τον ήρωά του μέσα σ΄ένα κτίριο/εργαστήριο και έκανε το κοινό «λαθρο-θεατή» της ζωής του μέσα από τα ανοίγματα και τις ρωγμές του κτιρίου και τις βιντεοπροβολές. Τον έβαλε να παίζει με υλικά. Γήινα και εξωτερικά, αλλά και εσωτερικά. Με το ίδιο του το σώμα και με τον ίδιο του το λόγο. Τον έβαλε να περνά από παντού. Να σκαρφαλώνει σε μία συρταρίερα, σ΄ένα καβαλέτο, να έρπει στην οροφή της ντουλάπας, να πηδάει σε σκαμπό, να ισορροπεί σε μαδέρια, να σκαρφαλώνει στους σομιέδες ενός κρεβατιού, να ανεβαίνει σκάλες, να ασφυκτιά στο αδιέξοδό τους, να αιωρείται στο κενό αναζητώντας το… νόημα.

Τι να σχολιάσει κανείς για την ερμηνεία του Άρη Σερβετάλη, που σαν καθαρόαιμη μπεκετική φιγούρα έδωσε όλο του το είναι με μια αποκαλυπτική σχεδόν υποκριτική ικανότητα. Βυθισμένος μέσα στην απόλυτη μοναξιά του ήρωά του, μέσα στις σκέψεις του, αλλά και σ΄ένα απόκοσμο λεκτικό κενό, κινήθηκε στο χώρο αφημένος σ΄ ένα κινησιολογικό παραλήρημα με μία έκδηλη και αέναη αγωνία να ορίσει την ύπαρξή του. Ήλθε αντιμέτωπος με το εργαστήριο του ίδιου του του εαυτού, αυτό ακριβώς προσπάθησε να κατοικήσει μετέωρος ανάμεσα σε χαλάσματα, ερείπια, αδιέξοδα, κάνοντας επαναλαμβανόμενες κινήσεις (χαρακτηριστική η πόρτα της ντουλάπας που ανοιγοκλείνει φέρνοντάς τον στιγμιαία  σ΄επαφή με τους ήχους του έξω κόσμου, ενώ λίγο αργότερα αυτή η ίδια η ντουλάπα γίνεται το δικό του φέρετρο) και ψιθυρίζοντας «Προσπάθησε ξανά. Απότυχε ξανά. Απότυχε καλύτερα». Το τέλος, με τον ηθοποιό να ανασηκώνει το πάτωμα του εργαστηρίου του, να αποκαλύπτει από κάτω ένα δάπεδο από πέτρες και να σκάβει με μανία στην προσπάθειά του να θαφτεί κάτω από αυτές – σαν άλλη Γουίνι από τις Ευτυχισμένες μέρες;- είναι αν μη τι άλλο συγκλονιστικό. Δεν ξέρω αν κάποιος άλλος Έλληνας – ακόμη και ξένος- ηθοποιός θα μπορούσε να πετύχει αυτό που κατάφερε ο Αρης Σερβετάλης δίνοντας μία τόσο εσωτερική και ταυτόχρονα ρευστή και βαθιά ψυχαναλυτική ερμηνεία στον ήρωά του.

Άξιζε κανείς να δει την παράσταση αυτή;
Αξίζει μάλλον να τη δει περισσότερες από μία φορές, γι΄ αυτό και ελπίζουμε σε μία σειρά επαναλήψεών της. Αξίζει επίσης να σημειωθεί πως μετά την έκπληξη του πρώτου τετάρτου, ταυτιστήκαμε και νιώσαμε την υπαρξιακή αγωνία του ήρωα. Μοιραστήκαμε την ίδια συνθήκη, πως ήμασταν και οι ίδιοι έγκλειστοι στον δικό μας προθάλαμο, στους τέσσερις τοίχους του προσωπικού μας μικρόκοσμου, σε μια μάταιη αναμονή για την ουσία, για το νόημα το ίδιο.

Γεωργία Οικονόμου

Περισσότερα "Είδα..."
ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ "ΕΙΔΑ..." Main_proton_theatre_kornel_bourdicho_apomimisi_zois_site_2-1 Είδα: την «Απομίμηση ζωής» σε σκηνοθεσία Κόρνελ Μούντρουτσο Εντυπωσιακά σκηνικά ευρήματα και ελλιπής δραματουργία σε μια παράσταση που διατηρεί το ενδιαφέρον του θεατή. Main_loula_pateraki_ergotaksio_kokkini_site_07_photo_evi_fylaktou Είδα: το «Εργοταξιο Λούλα Αναγνωστάκη- Η κόκκινη παράσταση» σε σκηνοθεσία Ρούλας Πατεράκη Η πολιτική χροιά των έργων της Αναγνωστάκη σε μία αμφιλεγόμενη προσέγγιση. Main_georgia_mavragani_par_ola_ayta_site_04_photo_haris_akriviadis_christina_zaxopoulou-1 Είδα: το «Παρ’ όλα αυτά» σε σκηνοθεσία Γεωργίας Μαυραγάνη Μια παράσταση- μαρτυρία για τον καρκίνο, ένα βιωμένο, αναποδογυρισμένο και ξαναχτισμένο παρόν που δεν έχει «καθαρίσει» εντελώς (για κάποιες τουλάχιστον) ακόμα. Main_loula_pateraki_ergotaksio_lefki_site_03_photo_evi_fylaktou Είδα: Το «Εργοτάξιο Λούλα Αναγνωστάκη – Η λευκή παράσταση» σε σκηνοθεσία Ρούλας Πατεράκη Μια παράσταση που μιλάει εύστοχα για τη ματαιότητα, τη ζωή, τον θάνατο, αλλά και τους ανθρώπους που βρέθηκαν δίπλα στη συγγραφέα παρασύροντας και βυθίζοντας το κοινό μέσα στον κόσμο της. Main_novosibirsk_state_academic_drama_theatre_timofey_kulyabin_tris_aderfes_site_5_photo_viktor_dmitriev-1 Είδα: τις «Τρεις αδελφές» σε σκηνοθεσία Τιμοφέι Κουλιάμπιν Μια παράσταση ποιητικού ρεαλισμού μαρτυρία καλού ρωσικού θεάτρου. Main_giannis_moschos_h_-poli_site_22 Είδα: την «Πόλη» σε σκηνοθεσία Γιάννη Μόσχου Ουσιαστική και καλαίσθητη πρόταση στο θέατρο της Λούλας Αναγνωστάκη.
#load_content_with_ajax