ΤΡΙΤΗ 19 ΙΟΥΝΙΟΥ 2018
Θέατρο | Πρόσωπα

Η τελευταία συνέντευξη του Τζίμη Πανούση στο www.tospirto.net 13 Ιανουαρίου 2018

Όσα είπε το καλοκαίρι του 2017 με αφορμή την παράσταση «Ειρήνη» στη Χάρη Ποντίδα.

Σοκ έχει προκαλέσει στον χώρο του πολιτισμού η είδηση του θανάτου του Τζίμη Πανούση το Σαββατο 13 Ιανουαρίου από καρδιακή ανακοπή.

Διαβάστε τη συνέντευξη που ο σπουδαίος τραγουδοποιός και ηθοποιός έδωσε τον Ιούλιο του 2017 στη Χάρη Ποντίδα με αφορμή την παράσταση «Ειρήνη» που ανέβηκε στην Επίδαυρο από το Εθνικό Θέατρο.

--------------------------------------------------------------------------

Τέσσερις μήνες πρόβες. Καθημερινές. Επί έξι ώρες, έξι μέρες την εβδομάδα ο πολυπρόσωπος θίασος του Εθνικού συντονίζεται με τα έγχορδα της Καμεράτας (υπό τη διεύθυνση του Γιώργου Πέτρου) κι όλοι μαζί με το πηγαινέλα του Τζιμάκου που –επί τέλους- θα πατήσει φέτος τα ένδοξα αρχαία μάρμαρα της Επιδαύρου.

«Ειρήνη» του Αριστοφάνη (μετά από εκείνον τον πολύ αναμενόμενο «Πλούτο» σε σκηνοθεσία Σαββόπουλου που όμως για εκείνον δεν... φτούρησε) το έργο που γράφτηκε από τον μέγα ποιητή σ’ ένα διάλειμμα του καταστροφικού Πελοποννησιακού πολέμου, γίνεται επίκεντρο για την νέα του εκδοχή, σε μιούζικαλ / όπερα αυτή τη φορά - καινοτομία που στηρίζεται και σκηνογραφικά (μια που αντί άλλου σκηνικού θα υπάρχουν τα τρισδιάστατα βίντεο -projection mapping- του Στάθη Μήτσιου). Όλη η παράσταση μια πρόκληση για το αυτί του θεατή που του αρέσουν οι προτάσεις. Από ένα επιτελείο συντελεστών που αν μη τι άλλο ξέρεις ότι ανήκει στην αφρόκρεμα της μουσικοθεατρικής πιάτσας. Η μουσική από τον έμπειρο Νίκο Κυπουργό, το λιμπρέτο από τον συγγραφέα που το 2014 γνωρίσαμε (και αμέσως αγαπήσαμε) από τη συλλογή διηγημάτων του «Γκιακ», Δημοσθένη Παπαμάρκο. Και η σκηνοθεσία από τον ικανότατο Κωνσταντίνο Αρβανιτάκη. Στον ρόλο του Τρυγαίου ο Τζίμης Πανούσης.

Πανούσης και Αριστοφάνης ακούγεται σχεδόν φυσικό (μην πω και σαν αδικαιολόγητα καθυστερημένο). Αλλά Πανούσης και Καμεράτα και μάλιστα σε οπερατικό έργο; “Κάνω αυτό που σιχαίνομαι περισσότερο: τραγουδάω και μιλάω ταυτόχρονα», μου λέει πριν αρχίσω τις ερωτήσεις

Το σιχαίνεσαι; Γιατί;
Είναι ο λόγος που δεν μου αρέσει η όπερα. Είναι έξω από την δική μας παράδοση - την ελληνική, τη βυζαντινή, την ανατολίτικη.

Αυτό είναι αλήθεια…
Ξάφνου εκεί που μιλάς, τραγουδάς. Κουλό εντελώς. Αλλά αυτό σατιρίζουμε στην παράσταση.

Που σημαίνει ότι το σαρκάζετε και το οπερατικό κομμάτι…
Μα και ο Αριστοφάνης αυτό κάνει συνέχεια. Βάζει ένα θέμα κι αμέσως το ανατρέπει..

Τελικά η Επίδαυρος ήταν το πεπρωμένο σου... Γιατί απ ότι θυμάμαι ήταν να παίξεις και στον Πλούτο που είχε ανεβάσει ο Σαββόπουλος το 2013...
Κι άλλες φορές μου το είχαν προτείνει. Τώρα όμως συμφώνησα με τα παιδιά και για το ύφος και για το ιδεολογικό στίγμα. Ο Αριστοφάνης είναι παρεξηγημένος και πολύ κακοπαιγμένος. Ισως γι’ αυτό και στο εξωτερικό δεν έχει απήχηση. Γιατί έχει κακοπέσει. Εν τω μεταξύ είναι και άγριος, πολύ άγριος. Βρίζει τους βουλευτές, τα κομματόσκυλα, τους δοσίλογους . Είναι ακραία αντιεξουσιαστής κι αυτό ενοχλεί. Με αποτέλεσμα να παίζεται ελαφρά, σαν επιθεώρηση. Τώρα εμείς επιχειρούμε να το κάνουμε λίγο διαφορετικά – αν το πετύχουμε θα δείξει ..

Αναρωτιέμαι. Μετά από τόσα χρόνια κύριος κι αφέντης του εαυτού σου πώς μπαίνεις σε «ζυγό» ομαδικής δουλειάς; Πρόβες , σκηνοθετικές οδηγίες, λιμπρέτο που πρέπει να ακολουθήσεις...
Κοίτα. Παίρνω ένα λιμπρέτο μουσικό, ατόφιο, αλλά στις πρόζες κάνω τις ταρζανιές μου. Στην ουσία –και συμφώνησαν όλοι οι συντελεστές σ’ αυτό- ο,τι συμβαίνει στο έργο, είναι μέσα στο κεφάλι μου, οπότε ό,τι σουρεαλιστικό μου έρχεται θα βγαίνει επί τόπου. Εν πάση περιπτώσει, παρόλο που όλο αυτό είναι εξαιρετικά δύσκολο, εξαντλητικό σχεδόν- εξάωρες πρόβες επί έξι μέρες την εβδομάδα - και γίνεται μέσα σε αντίξοες συνθήκες και πολλά προβλήματα, το κέρδος για μένα είναι ότι κατάφερα να βγω από τον αυτισμό του one man show μετά από 40χρόνια και να παίξω και με άλλους ανθρώπους μαζί. Γιατί έτσι ξεκίνησα. Από μπουλούκια...

Από τον Χολαργό. Κι έχεις παίξει και στην Ιφιγένεια εν Αυλίδι, ως μουσικός όμως...
Σωστά. Ωραία εμπειρία κι αυτό. Είχα ένα τουμπελέκι σε όλη την παράσταση κι έδινα τον ρυθμό. Αλλά πριν απ αυτό έπαιξα σε μπουλούκια στην τελευταία τάξη του γυμνασίου. Και στο μουσικό θίασο Κρήτης όπου έκανα τα πάντα. Από κομπέρ και βοηθός ταχυδακτυλουργού, μέχρι να λέω τα δικά μου τραγούδια... Πολλά, πολλά…

Παιδιόθεν η τάση…
Για να ζήσω το έκανα. Ναι παίρνω μεροκάματο.

Είπες πριν για προβλήματα και σε αντίξοες συνθήκες…
Μέσα σ αυτό το 4μηνο πολλές συγκρούσεις – και δεν εννοώ μέσα στο θίασο, αλλά σε άλλα κλιμάκια, πιο υψηλά . Για μένα όμως είναι κέρδος αυτή η παράσταση και για έναν ακόμη λόγο. Γνώρισα όλα αυτά τα νέα παιδιά, σχεδόν όλοι κάτω από 30 ετών, στα μισά μου χρόνια. Αυτά τα παιδιά είναι πραγματικά αξιόλογα από κάθε άποψη... Μπορεί λόγω κρίσης, δεν ξέρω τι να πω, αλλά έχουν σπουδές, μουσικές σπουδές, δραματικές –ουδεμία σχέση με την δική μου γενιά. Και είναι κακοπληρωμένα, πολλές φορές απλήρωτα για χρόνια. Δύσκολα πράγματα, πολύ δύσκολα. Να βλέπεις αυτά τα παιδιά να στεναχωριούνται για 10 ευρώ. Και υπάρχει κι αυτή η θλίψη γενικότερα…

Τόσα χρόνια εσύ αναλύεις τον Έλληνα, τον ψυχογραφείς και του τα ρίχνεις. Πόσο έχουμε αλλάξει τελικά από την εποχή του Αριστοφάνη;
Τίποτα. Τα ίδια ακριβώς. Απλώς ιστορικά εμείς τώρα είμαστε σε μια παρακμή – αλλά αυτά έρχονται , φεύγουν, ξανάρχονται ..

Τι τύπος είναι αυτός ο Τρυγαίος;
O Τρυγαίος είναι ένας κλασσικός Έλληνας, αλλά όχι διεφθαρμένος. Θα μπορούσε να είναι ένας υπαρχηγός του Βελουχιώτη. Η σέντερ φορ στην Εθνική. Ένας άνθρωπος που έχει όραμα και τα δίνει όλα για να το πετύχει. Είναι πατεντιάρης - κάνει πατέντες δηλαδή- όπως οι περισσότεροι Ελληνες . Κι εγώ όταν ήμουν πιτσιρικάς ήθελα να βρω το μηχάνημα που λειτουργεί χωρίς καύσιμα…

Το βρήκε ο Αριστοφάνης όμως πρώτος...
Οπως είπα και στο τρέιλερ που έγινε για το έργο, η «Ειρήνη» είναι μια κωμωδία επιστημονικής φαντασίας –κυριολεκτικά. Ο Αριστοφάνης φτιάχνει ένα σκαθάρι που για καύσιμο έχει το μεθάνιο 2.500 χιλιάδες χρόνια πριν. Το μεθάνιο είναι το καύσιμο του δικού μας μέλλοντος- το ερευνούμε βέβαια ακόμα, αλλά σε κάμποσα χρόνια από τώρα θα είμαστε αυτοκινούμενοι. Ενέργεια που θα προέρχεται από παντός είδους σκατό. Κι αυτό το σκέφτηκε ο Αριστοφάνης τότε. Τρομακτικό. Πολύ μπροστά αυτός ο τύπος…

Αναγνωρίζεις λιγάκι τον εαυτό σου παίζοντας στο έργο;
Nαι ναι απόλυτα. Σε τομείς όπως το σεξ, το πώς αντιμετωπίζουν τους Θεούς… Βέβαια τότε υπήρχε μεγαλύτερη ελευθεριότητα λόγω Δωδεκάθεου, πιο ανθρώπινα πράγματα, αλλά με τα ίδια προβλήματα. Μόνο που την Ειρήνη την έκανε ένα άγαλμα τότε, γιατί δεν έπαιζαν γυναίκες. Ο πόλεμος και το Θέατρο ήταν αντρικές δουλειές. Τώρα μας το χαλάσατε λιγάκι. Και οι κωλο Αμερικανοί σας βάζουν και στον πόλεμο- πάει και αυτό το χόμπι δηλαδή. Γιατί ο πόλεμος για ποιο λόγο νομίζεις γίνεται; Για να φύγουμε από τις γυναίκες μας…

Σωστό κι αυτό. Κοίτα που δεν το είχα σκεφτεί έτσι…
Βαριέται ρε παιδί μου ο άνδρας, θέλει να ξεσκάσει λίγο. Ανδροπαρέα λοιπόν και φύγαμε. Πάμε να σκοτώσουμε κάνα ελαφάκι ή κανένα παιδάκι – δεν έχει μεγάλη διαφορά…

Πες μου πως δεν είναι καταξίωση για σένα να παίξεις στην Επίδαυρο…
Αυτά είναι γελοιότητες. Αν το έργο βγει καλό, όπου και να το παίξεις καλό θα είναι. Δεν έχει να κάνει ο χώρος... Αν εμείς το μπορέσουμε κι έχει και κανένα φεγγάρι να και δεν τσιμπούν και τα κουνούπια (γέλια ) θα υπάρξει μαγεία…

Στις πρόβες δεν την ένιωσες καθόλου; Παίζοντας το έργο..
Τέσσερις μήνες πρόβες καθημερινά, δεν μπορώ να το ξεκαθαρίσω. Αυτά τα ξέρεις πάντα μετά. 

Διαβάστε την κριτική της παράστασης εδώ

Χάρη Ποντίδα

Περισσότερα "Πρόσωπα"
ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ "ΠΡΟΣΩΠΑ" Main_slider Συνέντευξη: Ο Γιώργος Γάλλος μιλά στο www.tospirto.net «Ζούμε ακόμα στα απόνερα μιας λογικής, κληροδότημα των γονιών και των παππούδων μας, που υποστηρίζει ότι για να επιβιώσεις πρέπει να ενδιαφέρεσαι μόνο για το προσωπικό ή οικογενειακό σου συμφέρον». Main_unnamed_(4) Theater of War: Εκεί που η τέχνη διασταυρώνεται με την κοινωνική αλλαγή Στις 20 Ιουνίου στο πλαίσιο του Summer Nostos Festival. Main_slider Συνέντευξη: Η Εφη Μπίρμπα, ο Αρης Σερβετάλης κι ο Δον Κιχώτης «Έχω βεβαιωθεί ότι οι σωματικότητες παρουσιάζουν ισχυρότερες αφηγήσεις από τα κείμενα στο παραστασιακό φαινόμενο». Main_slider Η Αννα Κοκκίνου στον Κήπο του Βιζυηνού και των... ονείρων Η σκηνοθέτιδα μάς περιηγεί στον δικό της Κήπο. Main_e_fyga_new_by_%ce%95%ce%bb%ce%af%ce%bd%ce%b1_%ce%93%ce%b9%ce%bf%cf%85%ce%bd%ce%b1%ce%bd%ce%bb%ce%ae Eνα χωριό του Αφγανιστάν στην καρδιά της Ελευσίνας Η Γιολάντα Μαρκοπούλου μιλά για την Site –Specific παράσταση «Ε_ΦΥΓΑ» . Main_%ce%9c%ce%91%ce%9d%ce%99%ce%91_%ce%a0%ce%91%ce%a0%ce%91%ce%94%ce%97%ce%9c%ce%97%ce%a4%ce%a1%ce%99%ce%9f%ce%a5_%ce%a6%ce%a9%ce%a4%ce%9f Η Μάνια Παπαδημητρίου ετοιμάζεται να μπει στο Πιραντελικό σύμπαν Τον ερχόμενο Νοέμβριο θα πρωταγωνιστήσει στο «Έτσι είναι, αν έτσι νομίζετε».
#load_content_with_ajax