Κινηματογράφος | Ταινίες

Με άλλο πρόσωπο , 2018 (Twarz)

Αξιολόγηση

Id

Σκηνοθεσία
Μαλγκοζάτα Σουμόφσκα
Σενάριο
Μίχαλ Ένγκλερτ, Μαλγκοζάτα Σουμόφσκα
Πρωταγωνιστούν
Ματέους Κοσκιουκίεβιτς, Ανιέσκα Πόντσιαντλικ, Μαλγκοζάτα Γκόρολ, Ρομάν Γκάντσαρτσικ, Ρόμπερτ Τάλαρτσικ, Ντάριους Τσοϊνάκι
Διάρκεια
91
Χώρα
Πολωνία
Είδος
Αλληγορική δραμεντί
Πρεμιέρα
10 Απριλίου 2019

Ωραίος πολωνός εργάτης παραμορφώνεται μετά από πτώση στο εργοτάξιο κατασκευής ενός τεράστιου αγάλματος του Χριστού, ενώ σουρεαλισμός και στηλίτευση της πολωνικής κοινωνίας αλωνίζουν γοητευτικά. Ταινία για σινεφίλ θεατές.

Είναι παράξενη η καινούρια ταινία της βραβευμένης πολωνής σκηνοθέτριας. Γοητευτικά παράξενη, με θέμα που εκτείνεται από το απολύτως προσωπικό και τοπικό μέχρι το επέκεινα, και με μια αφηγηματική ιδιόλεκτο πέρα από τα ειωθότα. Πίσω απ’ αυτά, η Σουμόφσκα ασκεί πολύπλευρη, σαγηνευτικά χαοτική κριτική στην θρησκοληψία, τον καταναλωτισμό, τον ρατσισμό και την στενομυαλιά των συμπατριωτών της. Η πρώτη σκηνή μάς μεταφέρει χάραμα έξω από κλειστό πολυκατάστημα, όπου Πολωνοί/ές  διαφόρων ηλικιών περιμένουν κάτω από αεροπανό που γράφει: «Χαμός: Χριστουγεννιάτικες εκπτώσεις εσωρούχων». Βρε, για δες, τέτοια ζήτηση τα σωβρακοσουτιέν στην Πολωνία; Περιμέντε, όμως: ανοίγουν οι πόρτες, οι πελάτες μπουκάρουν συνωθούμενοι, πετούν αλαλιασμένοι τα ρούχα τους, και μόνο με τα εσώρουχα πια ορμούν σε τηλεοράσεις, ηλεκτρικές σκούπες και συναφή πακεταρισμένα καλούδια της κατανάλωσης…

Το ίδιο μαύρο, σουρεάλ χιούμορ διατρέχει κι όλη την φαινομενικά τραγική ιστορία του Γιάτσεκ (Κοσκιουκίεβιτς, καλός). Ένας ιδιαίτερα όμορφος μάγκας-χεβιμεταλάς, με τζιν, τατού και μακρύ μαλλί αλά Ιησού, ο Γιάτσεκ ζει ψιλοευτυχισμένα με την ευρύτερη οικογένειά του σε φάρμα έξω από ένα χωριό. Τα’ χει με την μοντέρνα κοντοκουρεμένη ανάφτρα της περιοχής (Γκόρολ), έχει πολύ ουσιαστικό δέσιμο με τη μεγάλη του αδελφή (Πόντσιαντλικ, θαυμάσια), και δουλεύει οικοδόμος (εδώ είναι το καλύτερο) στην ανέγερση ενός τεράστιου αγάλματος του Χριστού, που χτίζεται έξω απ’ το χωριό. Όπως πληροφορούμαστε στους τίτλους τέλους, ένα τέτοιο άγαλμα, παρόμοιο με του Ρίο ντε Τζανέιρο αλλά ακόμη πιο ψηλό (52,5 μέτρα, και ρεκόρ Γκίνες) υπάρχει όντως από το 2010 στην πόλη Σβιεμπότζιν, και χτίστηκε με χρήματα των 21.000 κατοίκων… Τέλος πάντων, ο έρμος ο Γιάτσεκ, εκεί που καθοδηγεί τον γερανό να εναποθέσει το τεράστιο κεφάλι του Ιησού πάνω στον λαιμό, πέφτει μέσα στο κούφιο άγαλμα, κι η ωραία φάτσα του παραμορφώνεται απερίγραπτα. Ακολουθεί η (πρώτη στα πολωνικά χρονικά) μεταμόσχευση προσώπου, ο Γιάτσεκ γίνεται το πρόσωπο της ημέρας για τα πρόθυμα (και παγκοσμίως ευτελή) ΜΜΕ, κι επιστρέφει στο χωριό του. Με ένα μάτι μείον, πρόσωπο πρησμένο, και φωνή οριακά ακατάληπτη. Ε, από κει κι ύστερα, ξεδιπλώνεται η υποκρισία των συγχωριανών, της εκκλησίας (οι σκηνές με τις εξομολογήσεις είναι υπέροχα καυστικές), ή της γκόμενας απέναντι στο νέο πρόσωπο του Γιάτσεκ.

Σαν να μην ήταν αρκετό το άκρως ιδιοσυγκρασιακό θέμα, η Σουμόφσκα κινηματογραφεί την ιστορία της με πολύ ιδιαίτερο τρόπο. Καμία σκηνή δεν κρατάει περισσότερο από δυο-τρία το πολύ λεπτά. Ταυτόχρονα, αυτό το παστίς βινιετών φιλμάρεται με νεταρισμένο μόνο το κέντρο της εικόνας: τα περιφερειακά πρόσωπα/ αντικείμενα/ τοπία είναι μονίμως θολά, σε έναν (πετυχημένο, θεωρώ) παραλληλισμό με την παραμόρφωση του προσώπου του Γιάτσεκ. Επαναλαμβάνω, ωστόσο: μόνο για σινεφίλ θεατές.

Τατιάνα Καποδίστρια

Φωτογραφίες