ΤΕΤΑΡΤΗ 20 ΜΑΡΤΙΟΥ 2019
Μουσική | Πρόσωπα

Η Αγγελική Τουμπανάκη και τα παιδιά της χορωδίας 14 Μαρτίου 2019

«Ο καθένας μας δίνει τη μάχη του, όπως θέλει κι όπως μπορεί. Ο καθένας προσπαθεί με τον δικό του τρόπο να φτιάξει ή και να εκπαιδεύει ένα κοινό.

Δύο τρία πρόσωπα έχω ξεχωρίσει από τη νεώτερη γενιά μουσικών και μέσα σ’ αυτά σίγουρα είναι και η Αγγελική Τουμπανάκη. Όταν την είχα πρωτοδεί λάιβ - ήταν σε παραστάσεις της Κατερίνας Πολέμη στο Faust –είπα ότι αυτή η κοπέλα τραγουδάει με κάθε σπιθαμή του σώματος της. Ψυχή τε σώματι... Αερικό με μικρόφωνο. Φωνή με σώμα. Από τότε έχει περάσει κάμποσος καιρός και εκείνη η πρώτη ενθουσιώδης εντύπωση μετατράπηκε σιγά σιγά σε βαθιά εκτίμηση και θαυμασμό. Την Αγγελική την έχω ξεχωρίσει για το σύνολο των ποιοτήτων της -των καλλιτεχνικών και όχι μόνο. Μετά, λοιπόν, από κάμποσα λάιβ της (η αλήθεια είναι πως δε χάνω εύκολα παράσταση της) και κάποιες πιο προσωπικές συζητήσεις μας που μου έδωσαν την ευκαιρία να τη γνωρίσω λίγο καλύτερα, παίρνω και πάλι τις αποστάσεις μου και τείνω δημοσιογραφικό μικρόφωνο.
Αυτή τη φορά το θέμα είναι μια…παράπλευρη δραστηριότητά της που όμως έχει να κάνει πολύ με το «κέντρο» της. Γιατί η Αγγελική είναι δασκάλα φωνητικής (vocal educator στο Ωδείο Φίλιππος Νάκας), αλλά και Δασκάλα με την πραγματική έννοια του όρου. «Η πραγματική λειτουργία της μουσικής δεν είναι άλλη από την “ανύψωση της ψυχής”» μου λέει κάποια στιγμή. «Οφείλεις να μελετάς και να ασχολείσαι με το όργανό σου, γιατί το δεξιοτεχνικό κομμάτι το χρειάζεσαι. Αλλά το χρειάζεσαι όχι για να λένε τι καλά που παίζεις ή τι ωραία φωνή έχεις. Η κατάκτηση μιας τεχνικής δίνει την άνεση να απελευθερωθείς και να ανασύρεις αβίαστα το πιο αληθινό σου συναίσθημα». H μουσική στην υπηρεσία των βαθύτερών σου αιτημάτων, στην ανεύρεση μιας προσωπικής ισορροπίας και ευτυχίας..
Εντάξει, κάπως έτσι εξηγείται... Γιατί μόνο με ένα τόσο «υψηλό φρόνημα» μπορείς να δικαιολογήσεις τον «σίφουνα» Αγγελική, το «αεικίνητο» μιας καθημερινότητας που βγάζει… σπίθες, το δόσιμο της σε δραστηριότητες που- τουλάχιστον σε πρώτο επίπεδο- δεν έχουν να κάνουν με τη λεγόμενη καριέρα. Μια από αυτές (γιατί έχει κι άλλες το σακούλι) είναι τα παιδιά της χορωδίας του μη κερδοσκοπικού οργανισμού Κιβωτός του Κόσμου και το project Kalesma. To Kalesma τους ανοίγει ένα παράθυρο στον κόσμο. Τους δίνει ελπίδα και στόχο…Από την Αγγελική (που ανέλαβε την φωνητική διδασκαλία της χορωδίας και την διεύθυνση της) μάθαμε ότι πρόκειται για μία πρωτοβουλία που ξεκίνησε ένας «δικός μας» δεξιοτέχνης λαουτίστας, ένα αξιο παιδί της διασποράς, ο Ηπειρώτης Βασίλης Κώστας. Απόφοιτος του περίφημου Berklee College of Music της Νέας Υόρκης και μεταπτυχιακός στο Global Institute- ινστιτούτο που υποστηρίζει την φιλανθρωπική και κοινωνική πλευρά της μουσικής- ο Β. Κώστας, οραματίστηκε στο πλαίσιο του μεταπτυχιακού του, να ανοίξει μια γέφυρα επικοινωνίας, ένα μόνιμο μουσικό πρόγραμμα εκπαίδευσης που θα συνδέει τα παιδιά της χορωδίας της «Κιβωτού» με το Berklee College of Music. Δεξί του χέρι και συνδετικός κρίκος με την ελληνική πραγματικότητα στο «kalesma» έγινε η Αγγελική που ανέλαβε να διδάξει τα παιδιά. Τα τυχερά παιδιά. Γιατί το πρώτο βήμα έγινε μέσα στο 2018: Μετά από επίπονη προετοιμασία της χορωδίας- «μιλάμε για ώρες προβών και πάνω σε πραγματικά δύσκολα κομμάτια» - και με τη στήριξη της τραγουδίστριας Ειρήνης Τορνεσάκη και μιας «πολυεθνικής» μπάντας απόφοιτων του Berklee που όλοι ήρθαν στην Ελλάδα γι’ αυτό τον λόγο, οργανώθηκε η πρώτη συναυλία του project τον Ιούλιο του 2018, στο Θέατρο Μιχ. Kακογιάννης. «Μια πραγματικα μεγάλη και συγκινητική στιγμή για όλους μας» λέει η Αγγελική. «Για τα παιδιά τα ίδια πάνω απ' όλα».

Παιδιά από όλα τα μέρη της γης- από Σομαλία, Νιγηρία, Ρουμανία, Βουλγαρία, Αλβανία κ.λ.π.- παιδιά με δύσκολες ζωές που πολλές φορές δεν έχουν ούτε τα προς το ζην, βρίσκουν μια καθημερινή αγκαλιά και μια ελπίδα στο «σπίτι» που έχτισε γι’ αυτά ο πατήρ Αντώνιος. Από δω και πέρα όμως έχουν και κάτι ακόμα: μια «γεμάτη καθημερινότητα» κι ένα ακόμα παράθυρο ελπίδας μέσα από το «Kalesma» και τη μουσική. Γιατί ο επίλογος εκείνης της πρώτης συναυλίας του kalesmatos θα γραφτεί φέτος: τρία παιδιά από την χορωδία θα παρακολουθήσουν δωρεάν το θερινό vocal σεμινάριο (vocal summit program) του Berklee.

«Κερδίσαμε τρεις υποτροφίες» λέει με καμάρι η Αγγελική. «Το πιο σπουδαίο όμως είναι ότι ζήσαμε όλοι μας μοναδικές στιγμές, όλο το διάστημα της προετοιμασίας, αλλά και στην συναυλία -μια μοναδική ατμόσφαιρα, ένας ύμνος και τα παιδιά σαν αγγελούδια... Το πιο σπουδαίο είναι ότι κατάφεραν κάτι πολύ δύσκολο, ύλη απαιτητική, με πολυρυθμίες, με αλλαγές – κάναμε πέντε και έξι ώρες πρόβα. Δε διαμαρτυρήθηκαν ποτέ, δεν κουράστηκαν. Δε φεύγαμε. Αγκαλιαζόμασταν. Γίναμε οικογένεια».

Τι ηλικίες έχουν αυτά τα παιδιά;
«Από 12 έως 17 ετών. Κάποια δεν έχουν γονείς, άλλα είναι από μονογονεϊκές οικογένειες η με γονείς που δυσκολεύονται να τα μεγαλώσουν. Ευτυχώς βρέθηκε στον δρόμο τους ο πατέρας Αντώνιος που είναι ένας φωτισμένος άνθρωπος –ευτυχώς υπάρχουν ακόμα φωτισμένοι. Ο πατέρας Αντώνιος είναι φωτισμένος .Kαι το ίδιο ισχύει και για τον Βασίλη Κώστα που οραματίστηκε το project».

Η αγκαλιά της μουσικής και η αγκαλιά μιας παρέας που ενώ ζει εντός ελληνικής «αγοράς» έχει μια ματιά ανοικτή σε μουσικές, σε ιδέες, σε ανθρώπους. Γιατί εμείς το λαούτο του Βασίλη Κώστα το απολαύσαμε εν δράσει, καλεσμένο του Toubanaki music project μια Κυριακή του Φλεβάρη στον Σταυρό Club. Άλλωστε κάπως έτσι φτάσαμε στην ιστορία των παιδιών της χορωδίας. Μας συγκίνησε ο ήχος του, η σεμνότητα του, ο τρόπος που «έδεσε» με την παρέα των μουσικών, η «διπλή» του σχέση, από τη μια με την παράδοση του τόπου του (Γιάννενα) και από την άλλη με την τζαζ. 

Μου έκανε εντύπωση που όταν τον είδαμε ως καλεσμένο σας στον Σταυρό του Νότου πόσο εύκολα συντονίστηκε με την υπόλοιπη μπάντα- ενώ έπαιζαν πρώτη φορά μαζί…
Είναι το χαρακτηριστικό των ανθρώπων που ασχολούνται με τον αυτοσχεδιασμό-κυρίως μ’ αυτόν... Κι επειδή όλη η μπάντα αποτελείται από αυτοσχεδιαστές συμβαίνει αυτό που συμβαίνει. Πηγαία, εκείνη τη στιγμή. Γιατί η πρόκληση της στιγμής είναι η πιο ισχυρή δόνηση. Η πιο ισχυρή διάδραση.

Να γυρίσουμε όμως στο Kalesma... Τώρα που προτάθηκαν τα τρία παιδιά για υποτροφία έχει κάτι άλλο σειρά; Φέτος τι κάνετε;
Πέρυσι ήταν η προετοιμασία της χορωδίας για το «Kalesma» δηλαδή να συναντηθούν τα παιδιά με τους έξι μουσικούς από την Αμερική... Φέτος προετοιμάζω τα τρία παιδιά να παρακολουθήσουν το καλοκαιρινό workshop, ενώ στα υπόλοιπα διδάσκω θεωρία της μουσικής μέσα από αυτοσχεδιασμό, φωνητικό κύκλο και μέσα από πολλά παιχνίδια. Βασικά με ενδιαφέρει να αναπτύξω την μουσικότητα τους γι αυτό και καλούμε διάφορους μουσικούς που έρχονται να μιλήσουν για το όργανο που παίζουν, για την ζωή τους, για οτιδήποτε θέλουν. Και φυσικά να παίξουν. Για παράδειγμα έχουμε καλέσει τον Αλεξ.Καψοκαβάδη που παίζει νυκτά έγχορδα, την στιχουργό Γιώτα Φλήρη να μιλήσει για τον στίχο, έχουμε πάει όλοι μαζί στο Νάκα να δούμε τον Ηλία Δουμάνη να παίζει τύμπανα, αλλά και να δοκιμάσουν και τα ίδια τα παιδιά να παίξουν. Τις προάλλες τα πήρα και πήγαμε όλοι μαζί στο Half Note να δούμε την Sheila Jordan. Οπότε προσπαθούμε να λάβουν τα παιδιά όλα τα ερεθίσματα που είναι καλό να έχει κανείς όταν είναι μικρός…

Με τα δεδομένα που έχω για την ζωή σου απορώ που βρίσκεις τον χρόνο. Πώς αντέχεις…
Μα δεν είναι θέμα αντοχής. Απλώς θέλω. Δεν είναι ότι το κάνω γιατί πρέπει. Το κάνω με μεγάλη αγάπη... Μετά μην ξεχνάς ότι παίρνω κι εγώ πολλά μέσα απ’ αυτό. 

Νιώθω ότι υπάρχει κάτι που πάει πέρα από την μουσική που σου δίνει ενέργεια και στόχο. Δεν το έχω εντοπίσει ακριβώς…
Μάλλον θέλω να μεταφέρω την ευτυχία, την αρμονία που νιώθουμε όλοι όταν παίζουμε. Να κοινωνήσω την συμπαντική κατάσταση που βρίσκομαι εγώ όταν παίζω. Είναι μια μοναδική και βαθιά επικοινωνία με το σύμπαν που δύσκολα περιγράφεται – κι αυτό δεν ανήκει μόνο σε μας τους μουσικούς- μέσα σ’ αυτούς βάζω και τους τραγουδιστές - ανήκει σε όλους τους ανθρώπους. Αυτό προσπαθώ κι όταν βρίσκομαι στη σκηνή

Και μια που είπες για σκηνή... Φέτος παρατηρώ ότι έχεις εντάξει σε ικανό βαθμό το ελληνικό ρεπερτόριο στο πρόγραμμα σου –πάντα με μια τζαζ λογική.
Απλώς έχω βάλει περισσότερα γνωστά κομμάτια που είναι οικεία στο κοινό προσπαθώντας να βρω μια ισορροπία μεταξύ ελληνικού λόγου και μουσικής. Ένα παράδειγμα λόγου χάριν (αλλά είναι κι άλλα πολλά) είναι το «τραγούδι της ερήμου» που το γουστάρει ο κόσμος και το τραγουδάει... Λέω «πώς να το πάμε παιδιά, να το πάμε bossa nova;» και έτσι γίνεται...

Σαν να επιχειρείς να φέρεις το έντεχνο μέσα στην τζαζ…
Κάπως έτσι. Νιώθω ότι το έντεχνο «μπάζει νερά». Θες γιατί έγινε βιομηχανία, θες γιατί οι άνθρωποι που έκαναν κάποτε την ανατροπή τώρα έχουν βολευτεί, ο χώρος αυτός χρειάζεται μια εκ των έσω ανανέωση. Βέβαια ο καθένας μας δίνει τη μάχη του, όπως θέλει κι όπως μπορεί. Ο καθένας προσπαθεί με τον δικό του τρόπο να φτιάξει ή και να εκπαιδεύει ένα κοινό.

Άνθρωποι που εκτιμάς...
Δεληβοριάς, Αλκίνοος, Αγγελάκας, Θαν.Παπακωνσταντίνου – και δεν είναι οι μόνοι... Υπάρχουν δηλαδή οι μουσικοί που έχουν δώσει σπρωξιά στα πράγματα και τα έχουν πάει παρακάτω.

Οι περισσότεροι που είπες έχουν μια σχέση με το ροκ. Το δικό σου εγχείρημα είναι πιο δύσκολο. Γιατί με το ροκ είναι εξοικειωμένος ο ακροατής, ενώ με την τζαζ αμφιβάλλω –άσχετα αν του αρέσει ως image και καμώνεται ότι τον ενδιαφέρει…
Ισχύει. Αλλά κοίτα, ο κόσμος δεν είναι χαζός. Καταλαβαίνει. Νιώθει. Γι’ αυτό άνοιξε του λίγο την παλέτα, δείξε του ότι έχει πολλά χρώματα κι όχι μόνο δύο.

Έτσι είναι... Τη στιγμή μάλιστα που τα «σύνορα» έχουν καταργηθεί εδώ και καιρό μέσα απ’ το you tube και όλες οι μουσικές είναι στο πιάτο μας…
Ακριβώς. Δεν είναι κρίμα να κινούμαστε γύρω από δυο χρώματα τη στιγμή που η παλέτα έχει χιλιάδες;

Έλεγες πριν για την συμπαντική κατάσταση που βρίσκεσαι όταν κάνεις μουσική...
Ναι, θέλω να πω ότι η μουσική, το τραγούδισμα και ιδίως η φωνή -γιατί τώρα μιλάω για το δικό μου όργανο- ζει και κατοικεί μέσα μας. Το τραγούδισμα ανήκει στον καθένα, γιατί φέρει το όργανο μέσα στο σώμα του. Γι’ αυτό όταν τραγουδήσεις ή ακόμα κι όταν μιλήσεις θα αισθανθείς το «τράνταγμα». Είναι κάτι που το κάνεις σε όλη του την ζωή –και υπάρχει και πριν από εσένα. Και μετά από εσένα. Και φέρει πληροφορία του dna, μια πληροφορία αιώνων. Οπότε αυτό αισθάνομαι. Ότι κάποιες φορές υπάρχω μέσα σ’ αυτό και θέλω να αγκαλιαστώ, να είναι διάπλατη η ψυχή και το μυαλό μου για να υπάρξω με όλο τον κόσμο, να λιώσω μέσα σ’ αυτόν. Πάνω στη σκηνή για να το καταφέρεις αυτό πρέπει να είσαι απόλυτα παρούσα και συγκεντρωμένη.

Η επικοινωνία αυτή είναι τόσο σημαντική τελικά. Θυμάμαι όταν σας είχα δει με την Πολέμη είχα πει κάτι ανάλογο: Oτι ενώ εκείνη είναι η χαρά της εξωστρέφειας και της αμεσότητας, εσύ καταδύεσαι στον εαυτό σου για να επικοινωνήσεις με τον κόσμο…
Η Κατερίνα είναι Βραζιλία. Είναι τα έντονα χρώματα, οι χυμοί, τα πράσινα, τα κόκκινα... Εμείς εδώ, όμως, είμαστε Ελλάδα. Και Ελλάδα είναι η ελιά και το βαθύ πράσινο της. Και ο πλάτανος. Οι ρίζες και των δύο είναι πολύ βαθιές, μέσα στους αιώνες. Έχει κάτι το συμπαντικό αυτό. Έχει κάτι αιώνιο. Ιερό θα έλεγα.

Χάρη Ποντίδα

Περισσότερα "Πρόσωπα"
ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ "ΠΡΟΣΩΠΑ" Main_slider_2 Η Ατθίδα των έξι εκατομμυρίων views στο YouTube Είναι πάντα ανοιχτή σε συνεργασίες μέσω Sound Cloud και από δω και πέρα το σκέφτεται σοβαρά να φτιάξει μια δική της μουσική παρέα και να παίζουν σε πιο μόνιμη βάση. Main_h_%ce%ba%ce%b5%cf%81%ce%ad%ce%bd%ce%b9%ce%b1_%ce%ba%ce%bf%cf%8d%ce%ba%ce%bb%ce%b1_%ce%98._%ce%9c%cf%80%ce%ac%ce%ba%ce%b1__%ce%93._%ce%9a%ce%b1%ce%bb%cf%8d%ce%b2%ce%b1%cf%82_%ce%a6%cf%89%cf%84%ce%bf_%ce%91._%ce%a3%ce%b9%ce%bc%cf%8c%cf%80%ce%bf%cf%85%ce%bb%ce%bf%cf%82_(2) Μια «Κερένια Κούκλα» τραγουδά στη Λυρική [συνέντευξη] Ο Τάσος Ρωσόπουλος και ο Γιάννης Σβώλος μιλούν στο www.tospirto.net. Main_slider Νέα Πρόσωπα: Δήμητρα Σελεμίδου «Ήμουν ένα πολύ ντροπαλό και κλειστό παιδί και δεν το είχα παραδεχτεί πόσο πολύ ήθελα να τραγουδάω» Main_slider Τα εκατομμύρια views των δικών μας... αγνώστων Η πλατφόρμα δεν έχει εθνικότητα, δεν αναγνωρίζει γλώσσα, δε την νοιάζει από πού είσαι και πώς σε λένε. Απλώς σου δίνει τη δυνατότητα επικοινωνίας με τον πλανήτη γη –σε όλα τα μήκη και τα πλάτη της. Main__pictures.4ever.eu__kurt_cobain__guitar_168409 Κερτ Κομπέιν: δέκα εξομολογήσεις του «άγιου» της ροκ «Ευχαριστώ για την τραγωδία σας. Τη χρειάζομαι για την τέχνη μου».
#load_content_with_ajax