ΣΑΒΒΑΤΟ 21 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2019
Θέατρο | Είδα...

Είδα: τη «Νόρα» σε σκηνοθεσία Θόδωρου Τερζόπουλου 27 Μαρτίου 2019

Μια ανυπέρβλητης άποψης παράσταση, η οποία μιλάει για τη σύγχρονη κοινωνία και τον ρόλο της γυναίκας μέσα σε αυτήν με πρωτοποριακή διάθεση, πολυεπίπεδα νοήματα και αξεπέραστη αισθητική.

Το «Κουκλόσπιτο» (ή «Νόρα») του Ερρίκου Ίψεν, γραμμένο το 1879, ήταν ένα εξαιρετικά πρωτοπόρο έργο, τόσο από θεματολογικής, όσο και από αισθητικής άποψης, καθώς προσέγγισε τον, σε εμβρυακή ακόμα μορφή, φεμινισμό με ρεαλιστική ματιά. Η «Νόρα» σε σκηνοθεσία Θεόδωρου Τερζόπουλου είναι μια ανυπέρβλητης άποψης παράσταση, η οποία μιλάει για τη σύγχρονη κοινωνία και τον ρόλο της γυναίκας μέσα σε αυτήν με πρωτοποριακή διάθεση, πολυεπίπεδα νοήματα και αξεπέραστη αισθητική.

Ο Θεόδωρος Τερζόπουλος έστησε μια παράσταση, η οποία προδιαθέτει τον θεατή για ό,τι πρόκειται να επακολουθήσει από την έναρξη ακόμα. Τα φώτα στις θέσεις του κοινού χαμηλώνουν, ενώ ο λευκός φωτισμός πάνω στη σκηνή ολοένα δυναμώνει μέχρι που τα μάτια πονούν. Το έντονο φως, που θυμίζει τον καυτό μεσημεριανό ήλιο του καλοκαιριού, μας προδιαθέτει για την κόλαση που πρόκειται να ακολουθήσει, όπως επαναλαμβάνει άλλωστε διαρκώς και ο Κρόγκσταντ. Ο σκηνοθέτης έκανε μια διαβολεμένα σύγχρονη ανάγνωση του ιψενικού κειμένου. Έπαιξε με την γυναικεία φιλαρέσκεια, αλλά και τον ρόλο της γυναίκας στη σύγχρονη καταναλωτική κοινωνία αποδεικνύοντας έτσι ότι οι εκπρόσωποι του «αδύναμου» φύλου μετατρέπονται σε πιόνια σε μια παρτίδα σκάκι, όπως συχνά υπονοεί και το ασπρό-μαυρο σκηνικό, όπου δεν υπάρχουν νικητές, αλλά σίγουρα υπάρχουν νικημένοι. Είναι καταπληκτική η σκηνή, στην οποία η Νόρα, σε οργασμική σχεδόν κατάσταση, απαριθμεί όλα όσα θέλει να αγοράσει, ενώ ο Τόρβαλτ την στριφογυρίζει κρατώντας την από τα μαλλιά, σαν μια άλλη κουρδιστή μπαλαρίνα. Το σταδιακό και επίπονο ξύπνημα της Νόρας προς την ενηλικίωση και τη γυναικεία συνειδητοποίηση την οδηγεί σε μια παραληρηματική αντίδραση που την συνδέει απευθείας με τις αρχαίες προγόνους της. Έτσι, σαν άλλη Βακχίδα ξεσπάει μανιασμένα, όταν αρχίζει να συνειδητοποιεί την κατάστασή της. Αλλά και η απόγνωσή της, όταν αναλογίζεται τα παιδιά της, ανακαλεί στη μνήμη του θεατή την έτερη ευριπίδεια πρόγονό της, την Μήδεια. Η Νόρα του Θ. Τερζόπουλου είναι γεμάτη χυμούς, αφήνοντας σαφή υπονοούμενα για την σεξουαλική της σχέση με τον Κρόγκσταντ. Διαβάζοντας ο σκηνοθέτης τη σχέση μεταξύ Κρόγκσταντ-Νόρας με σαφή ερωτισμό, φώτισε το γενικότερο σαθρό υπέδαφος της πατριαρχικής κοινωνίας, το οποίο καταπίνει εν τέλει, ανεξαιρέτως, όχι μόνον τις γυναίκες, αλλά και τους άνδρες.

Το τέλος, αποτελεί μια μονάκριβη καλλιτεχνική στιγμή, καθώς η Νόρα απεκδύεται του περίτεχνου ενδύματός της και σαν λαβωμένο αγρίμι αφήνει την ασφάλεια και τη ζεστασιά της γούνας που της παρείχε η ανδρική παρουσία για να γιατρέψει, μόνη της, τις πληγές της.

Αριστουργηματικοί οι Τάσος Δήμας, Σοφία Χιλλ και Αντώνης Μυριαγκός. Και οι τρεις ηθοποιοί υπηρέτησαν υποδειγματικά τη φορμαλιστικής αισθητικής σκηνοθετική γραμμή, πλήρως εναρμονισμένοι μεταξύ τους, αλλά και σε σχέση με το κείμενο, καταφέρνοντας ωστόσο να προκαλέσουν βαθιά συναισθήματα και να δημιουργήσουν με την υποκριτική τους δύναμη πλήρη απεικόνιση των διαπροσωπικών σχέσεων. Ένα απόλυτα καλοκουρδισμένο τρίο που με χορογραφική ακρίβεια ισορρόπησε, κυριολεκτικά και μεταφορικά, τις εξάρσεις και τα νοήματα της παράστασης.

Θα ήθελα να σταθώ ιδιαίτερα στους φωτισμούς (Θεόδωρος Τερζόπουλος-Κωνσταντίνος Μπεθάνης) που αποτέλεσαν το δεξί χέρι της σκηνοθεσίας. Ο Θ. Τερζόπουλος γνωρίζοντας όχι μόνον τη σημασία του φωτισμού στο θέατρο, αλλά ιδιαίτερα στο ρεαλιστικό θέατρο του Ίψεν, επιμελήθηκε με περισσή καλλιτεχνική έγνοια τους φωτισμούς και σε αυτή του την παράσταση. Μοναδικής αισθητικής και κομψότητας ήταν επίσης τα κοστούμια όλων των ηθοποιών (Yiorgos Eleftheriades), ιδιαίτερα όμως τα ρούχα της πρωταγωνίστριας. Εν προκειμένω, θα ήθελα να αναφερθώ τόσο στο λειτουργικό και τόσο θηλυκό φόρεμα, αλλά και στα ματαιόδοξα υπέροχα μποτάκια της, όσο και στο αδιανόητα πρωτότυπο, πολυτελές και πολύσημο μαντό της τελευταίας σκηνής. Πολύτιμος συνεργάτης του σκηνοθέτη υπήρξε και η μουσική (Παναγιώτης Βελιανίτης), η οποία άφησε πολύτιμο χώρο στο λόγο να ακουστεί, ενώ παράλληλα η δύναμη της μουσικής του Γιόχαν Στράους έμοιαζε με χείμαρρο που παρέσυρε τα όποια κοινωνικά αναχώματα. Τέλος, ξεχωριστής μνείας χρήζει η σκηνική εγκατάσταση της παράστασης (Σύλληψη: Θεόδωρος Τερζόπουλος). Οι ασπρόμαυρες πόρτες, οι οποίες έπαιζαν με το δίπολο καλού-κακού, παρέπεμπαν σε πλήκτρα πιάνου, τα οποία έπαιζαν κάθε φορά και μια άλλη μελωδία από τη ζωή της Νόρας. Τέλος, η πολύσημη αυτή εγκατάσταση έκρυβε τα μυστικά των ηρώων, από τα οποία όμως ξεπηδούσαν ανεξέλεγκτα και απροειδοποίητα οι ‘σκελετοί από την ντουλάπα’.

Ο Θεόδωρος Τερζόπουλος, με την «Νόρα», συστήνει στο κοινό μια εντελώς διαφορετική προσέγγιση του ρεαλιστικού θεάτρου. Παράλληλα, θυμίζει στους θεατές, μυημένους ή όχι στο θέατρο του, ποιος είναι ο αληθινός ρόλος του θεάτρου: η βαθιά ενσυναίσθηση, η καλλιτεχνική απόλαυση και η πολύσημη θεατρική δημιουργία που ανοίγει νέα μονοπάτια στην ψυχή και τον νου. Φεύγοντας από το «Άττις» ένιωσα απόλυτα γεμάτη και αληθινά προβληματισμένη, γευόμενη αυτό που οι αρχαίοι πρόγονοι αποκαλούσαν μέθεξη.

Γιατί να το δω
- Για να απολαύσω μια, εν συνόλω, εξαιρετική θεατρική εμπειρία!

Τόνια Τσαμούρη

Περισσότερα "Είδα..."
ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ "ΕΙΔΑ..." Main_ilektra_orestis_ivo_van_hove2_jan_versweyveld Είδα: την παράσταση «Ηλέκτρα/Ορέστης» σε σκηνοθεσία Ίβο Βαν Χόβε Ωμός, άκρατα ρεαλιστικός, ευριπίδειος λόγος σε μία παράσταση που μας έκοψε την ανάσα. Main_unnamed Είδα: την «Ιφιγένεια εν Αυλίδι» σε σκηνοθεσία Γιάννη Καλαβριανού Μια παράσταση που ο λόγος της ακούγεται στο ακέραιο, ενώ πετυχαίνει παράλληλα να επικοινωνήσει πλήρη τα νοήματα του Ευριπίδειου κειμένου. Main_dikomascinema9_7182 Είδα: το «Δικό μας Σινεμά» σε σκηνοθεσία Θ. Παπαθανασίου - Μ. Ρέππα - Φ. Ευαγγελινού Μία χορταστική αναδρομή στον παλιό ελληνικό κινηματογράφο ή αλλιώς στο «Δικό μας Σινεμά». Main_2.dominique-sebastien.credit.michelelaurent Είδα: το «Kanata» σε σκηνοθεσία του Ρομπέρ Λεπάζ Η παράσταση του Robert Lepage αποτελεί ιδιαίτερη εμπειρία για τον θεατή της φωτίζοντας τον εικαστικό και σημειολογικό κόσμο του θεάτρου και του κινηματογράφου μέσα από τη ζοφερή ανθρώπινη πραγματικότητα. Main_press_photo_mpost_small_18437_ Είδα: τη «Μαρία Πενταγιώτισσα» την εποχή των social media Η παράσταση αυτή όμως, με τα θετικά και τα αρνητικά της σημεία, με έκανε να αναρωτηθώ για ποιο λόγο δεν επιλέγονται πλέον οι επιθεωρήσεις. Ίσως ήρθε η ώρα το τόσο δύσκολο και απαιτητικό αυτό θεατρικό είδος να κάνει και πάλι την εμφάνισή του. Main_original_703_(4) Είδα: τις «Αυτόχειρες Παρθένους» σε σκηνοθεσία Susanne Kennedy Αν κάποιος δε γνώριζε ήδη την ιστορία, θα πρέπει να δυσκολεύτηκε πάρα πολύ να καταλάβει τι συνέβαινε επί σκηνής. Αλλά η σκηνοθεσία δε λειτούργησε ούτε σε επίπεδο σκηνικής performance, καθώς απομονώθηκε στα σκηνικά δρώμενα και στην, ομολογουμένως θεαματική, χρήση της multimedia τεχνολογίας.
#load_content_with_ajax